Zafer Ahmed Et Tehanevi El Hanefi

By Prof. Dr. Abdul Fettah Ebu Gudde

On je autoritet, istraživač, mufessir, muhaddis, pravnik, učenjak usula, istoričar, odgajatelj, pobožnjak, pronicljivi sufija Zafer Ahmed b. Lefif El Osmani Et Tehanevi. Rođen je, Allah mu podario berićeta u njegovim godinama, 13. rebiul evvela 1310.H.g. u kući svojih roditelja pored “Darul Uluma” u Deobandu – najvećem naučnom centru u Indiji. Njegova majka je preselila na ahiret kada je imao tri godine pa ga je odgajila njegova nana, pobožna hadžinica, najljepšim odgojem preslikavajući na njemu svu svoju dobrotu i pobožnost.

Kada je napunio pet godina počeo je učiti Kur’an kod najvećih hafiza u Deobandu poput Hafiza Namdara, predavača u Darul Ulumu, i njegovog zamjenika Hafiza Gulam Resula, Mevlane Nezir Ahmeda – brata njegove nane. Kada je napunio sedam godina počeo je iščitavanje Urdu i Perzijskih knjiga i knjiga iz matematike kod šejha Mevlane Muhammed Jasina koji je otac velikog pakistanskog učenjaka današnjice šejha Muhammed Šefi’ Ed Deobandija, glavnog muftije Karačija i osnivača “Darul Ulumil Islamijje” u tom gradu.

Nakon toga se preselio u Deoband, u Tehanebihon, i prisustvovao medžlisu njegovog tetka Hakimul Ummeh Mevlane Muhammed Ešref Ali Et Tehanevija. Tamo je, takođe, proučavao arapske knjige iz gramatike i retorike kod Mevlane Muhammed Abdullah El Kenkuhija. Od svog tetka Hakimul Ummeta čuo je nešto iz tedžvida i deo “Et Tehlisatul Ušra” od njega, dijelove Mesnevije Dželaluddin Er Rumija. I kod njegovog brata, učenjaka, Mevlane Seid Ahmeda je takođe čitao nešto iz “Et Telhisata”

Zatim, kada je njegov tetak, Hakimul Ummeh, započeo pisanje svoje velike knjige na Urdu jeziku: “Bejanul Kur’an” odveo ga je u Kanbur i upisao ga u medresu “Darul Ulum” koju je osnovao dok je boravio u Kanburu i prepustio podučavanje u njoj svojim najboljim učenicima Mevlani Muhammed Ishak El Berdivaniju i Mevlani Muhammed Rešid El Kanburiju. Tu je on, pred njima, pročitao određena hadiska djela i to: “Sahihul Buhari”, Sahihu Muslim, Sunen Ebi Davud, Sunenun Nesai, Džami’u Tirmizi, Sunen Ibn Madže, Miškatul Mesabih, kao i ono što pojačava proučavanje tih djela od knjiga hadiskih nauka i terminologije. Kod njih dvojice je, takođe, izučavao i knjige fikha, tefsira, edeba i razumskih nauka.

Kada je, ističući se svojom talentovanošću za nauku nad ostalim učenicima, završio sa senedima šerijatskih i razumskih nauka, preselio se u Seharenfur gdje je u Medresi “Mezahirul Ulum” prisustvovao predavanjima iz hadisa imama, muhaddisa, fekiha, Mevlane Halil Ahmed Es Seharenfurija, pisca “Bezlul Medžhud fi šerhi Suneni Ebi Davud”

Nakon nekog vremena provedenog u učenju od ovog poznavaoca, muhaddisa, imama, dobio je ovlašćenje- idžazu iz oblasti hadisa i njegovih nauka kao i iz drugih prenosivih i razumskih nauka. Više obrazovanje završio je 1328.H.g. u svojoj 18. godini a to su veoma mlade godine u kojima ovaj stepen znanja ne dostižu osim izuzetno talentovani i nadareni. U ovom periodu je, pored spomenutog, učio i knjige iz logike, ekonomije i više matematike kod predavača u spomenutoj medresi a posebno kod Mevlane Abdullatifa, vaspitača u medresi, kao i kod Mevlane Abdulkadir El Bendžabija.

Primećujući u njemu ogromnu inteligenciju i ogromno znanje, tamošnji upravitelji ga postavljaju za predavača u medresi gdje je proveo ravno sedam godina podučavajući fikh, usul, logiku, filozofiju i druge nauke.

Zatim se premestio u medresu “Imdadul ulum” u Tehanebehonu gdje je podučavao programski zacrtanim knjigama sunneta za to područje a to su sedam knjiga koje smo ranije spomenuli. Uz to, predavao je i fikh i tefsir kojima je puno koristio pa su pred njim završili mnogi učenjaci koji su kasnije proširili to znanje na ta područja i osvijetlili puteve šerijata ljudima.

Zatim mu je Hakimul Ummeh prepustio pisanje knjige “I’lau Sunen” dozvoljavajući mu podučavanje i izdavanje fetvi pa je to radio na najbolji način. Pisao je I’lau Sunen dvadeset godina i napisao ga u osamnaest dijelova dodavši mu dva zasebna toma kao uvodni dio tako da je ova čudesna knjiga završena u dvadeset velikih tomova. Zatim je dodao još jednu knjigu koju je nazvao “Indžaul vetani anil izdirai bi imamiz zemeni” u kojoj je zapisao veliku biografiju Najvećeg Imama Ebu Hanfe, r.a., njegovih učenika, učenika njegovih učenika i dr. osvrćući se posebno na fekihe muhaddise od njih.

Prvi deo ove knjige štampan je u Karaciju 1387.H.g.

Zatim mu je Mevlana Hakimul ummeh naredio pisanje “Delailul Kur’an ‘ala mesailin Nu’man” na način na koji je El Džessas napisao svoj “Ahkamul Kur’an” Od ove knjige napisao je dva velika toma stigavši tek do sure En Nisa i ta dva toma su štampana u Karačiju 1387. i 1388.H.g. a pisac jos uvijek piše ostatak. To je jedinstvena knjiga za koju se može reći: “Pogled u nju smiruje i učvršćuje a pisanje samo koliko nokat nečega poput nje je veliko dostignuće.”

Tokom boravka u Tehanebehonu napisao je brojne knjige na Urdu jeziku poput knjiga “El Kavlul Metin fil Ihfai bi Amin” “Šekkul Gajni an hakki ref’il jedejni” “Rahmetul kuddusi fi terdžemetil behdžetin nufusi” i “Fatihatul Kelami fil kiraeti halfel imami” u kojoj je pokazao da učenje iza imama nije obaveza u namazima u kojima se uči naglas kao ni u onima u kojima se uči u sebi s tim što je u namazima u kjima se uči u sebi to dozvoljeno kao što se to prenosi u rivajetu od Ebu Hanife, r.a.

Rekao sam jednom, šejhu, Allah ga sačuvao, prilikom moje posjete njemu, kada mi je spomenuo ovo,: “Ovo je govor imama Muhammeda, takođe?” pa je rekao: “Da, iako Kemal ibnul Humam smatra da nije!”

On je napisao i “Kešfud dedža an vedžhir riba” na arapskom jeziku a ta knjiga je štampana posebno i u okviru knjige “El Fetava Imdadijje” u kojoj je odgovarao na pitanja koja su bila postavljena njegovom tetku Hakimul Ummetu. Ta knjiga ima sedam tomova a Hakimul Ummeh ju je nazvao “Imdadul Ahkam fi mesailil halali vel haram”

Zatim se premestio u medresu “Muhammedijje” u Bernekuru u Burmi i tu prenosio svoje znanje blizu dvije godine. Potom se vratio u Tehanebehon gdje je nastavio pisanje “Delailul Kur’an” baveći se za to vrijeme i izdavanjem fetvi i odgovaranjem na pitanja koja sum u ljudi postavljali.

Posle toga se preselio u Daku na istoku današnjeg Pakistana gdje je na gradskom Univerzitetu imenovan za predavača hadisa, fikha i usula. Zatim je imenovan za predsjednika predavača u Visokoj Medresi u Daki i na tom mjestu je ostao osam godina. Tu je osnovao “El Džami’atul Kur’anijjetil arebijjeh” koja je sada najbolja Visoka Škola za izučavanje Kur’ana, hadisa, fikha i ostalih islamskih nauka u Istočnom Pakistanu.

Zatim se preselio u Zapadni Pakistan, u Ešrefulabad, pored Hajderabada, u Darul Ulumil Islamijje, gdje i danas predaje hadis i bavi se fetvama.

Allah, dž.š, da ga poživi, podari mu bereketa u njegovom radu, odjene ga odjećom oprosta i učini da dostigne najveće Džennetske deredže.[1]

_____________________
[1] Sejh Zafer Ahmed Et Tehanevi preselio je na ahiret 1394.H.g.